༉ སྤྱི་ཟླ་༡༡ པའི་ཚེས་༡༥ ལུ་ མི་རློབས་ཡར་སེང་འགྱོ་མི་ལུ་བརྟེན་ འཛམ་གླིང་ནང་ གནམ་གཤིས་འགྱུར་བ་དང་ རང་བཞིན་ཐོན་སྐྱེད་ཉམས་རྒུད་ རིགས་སྣ་རབས་ཆད་འགྱོ་མི་ གྱིབ་ཤོག་བཙོག་པ་ དེ་ལས་ ནགས་ཚལ་བཏོག་བཏང་མི་ཚུ་ མཐའ་འཁོར་གནས་སྟངས་ཀྱི་ གནད་དོན་ཚུ་ མཐོ་དྲགས་སྦེ་ འགྱོ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།
ནག་རླུང་འདི་ ནག་རླུང་ཅིག་ཨིནམ་མ་ཚད་ གནམ་གཤིས་འགྱུར་བགྲོད་ཀྱི་ རྒྱུ་རྐྱེན་གཙོ་བོ་ཅིག་ཨིན། འདི་དང་འབྲེལ་ཏེ་ “བཅོས་མའི་འོད་ཀྱི་སྦྱོར་སྡེབ་ (CO2 photoreduction)” ཟེར་མི་བྱ་རིམ་འདི་གིས་ སྔོ་ཤིང་ཚུ་གིས་འབད་དོ་བཟུམ་སྦེ་ CO2 དང་ཆུ་ དེ་ལས་ ཉི་མའི་ནུས་ཤུགས་ཚུ་ལས་ སྣུམ་རྫས་དང་རྫས་སྦྱོར་གྱི་དོན་ལས་ རང་བཞིན་གྱི་འཚོ་བཅུད་ཚུ་བཟོ་ཚུགས། དེ་དང་གཅིག་ཁར་ CO2 འདི་ ནུས་ཤུགས་དང་རྫས་ཁམས་ཐོན་ཁུངས་ཚུ་ བཟོ་བསྐྲུན་འབད་ནི་གི་དོན་ལུ་ ལག་ལེན་འཐབ་མི་ལུ་བརྟེན་ཏེ་ CO2 བཏོན་མི་འདི་ཡང་ མར་ཕབ་འབདཝ་ཨིན། དེ་འབདཝ་ལས་ བཅོས་མའི་འོད་ཀྱི་སྦྱོར་སྡེབ་འདི་ སྔོ་ལྗང་འཕྲུལ་རིག་གསརཔ་གི་གྲལ་ལས་གཅིག་ཨིནམ་སྦེ་ ཆ་བཞགཔ་ཨིན།
MOFs (Metal Organic Frameworks) འདི་ རང་བཞིན་མེན་པའི་ལྕགས་རིགས་དང་ རང་བཞིན་གྱི་འབྲེལ་མཐུན་ཚུ་ལས་གྲུབ་པའི་ དངོས་པོ་ཅིག་ཨིན། འ་ནི་ཚུ་ ནེ་ནོ་མི་ཀྲར་གྱི་ཁྱབ་ཚད་ནང་ལུ་ རྡུལ་རྟེན་གྱི་གནས་ཚད་ནང་ལུ་ ཚད་འཛིན་འབད་ཚུགས་ནི་ཨིནམ་དང་ ཁ་ཐོག་གི་རྒྱ་ཁྱོན་འདི་ཡང་ སྦོམ་སྦེ་ར་ཡོདཔ་ཨིན། འདི་བཟུམ་གྱི་ཁྱད་ཆོས་ལས་བརྟེན་ཏེ་ MOFs འདི་ རླངས་རྫས་བསག་བཞག་ནི་དང་ དབྱེ་བ་ཕྱེ་ནི་ ལྕགས་རིགས་འཐེན་ནི་ བསྒྱུར་རྫས་ སྨན་རིགས་བསྐྱེལ་འདྲེན་ ཆུ་གཙང་མ་བཟོ་ནི་ ཚོར་འཕྲུལ་ གློག་རྫས་ ཚགས་མ་ལ་སོགས་པ་ཚུ་ནང་ ལག་ལེན་འཐབ་བཏུབ།
ཕྱོགས་གཅིག་ལས་ ཚད་ཀྱི་ཚག་ཚུ་ གནམ་མེད་ས་མེད་སྲབ་ཤོག་ཤོ་སྦེ་ཡོད་པའི་དངོས་པོ་ ༼༠.༥ལས་༩ཨེན་ཨེམ་༽ འདི་གི་འོད་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ཚུ་ ཚད་རྫས་ཁམས་རིག་པ་དང་ ཚད་འཕྲུལ་རིག་གི་ལམ་ལུགས་ཚུ་དང་འཁྲིལ་ཏེ་ཨིན། དེ་ཚུ་ལུ་ “བཅོས་མའི་རྡུལ་ཕྲན་ཡང་ན་ བཅོས་མའི་རྡུལ་རྟེན་” ཟེར་སླབ་ཨིན། ག་ཅི་འབད་ཟེར་བ་ཅིན་ ཚད་ཐིག་རེ་རེ་ནང་ རྡུལ་ཕྲན་ཡང་ན་ རྡུལ་རྟེན་སྟོང་ཕྲག་དག་པ་ཅིག་ལས་བརྒལ་མེདཔ་ཨིན། འ་ནི་སྦོམ་ཆུང་གི་ཁྱབ་ཚད་ནང་ལུ་ གློག་རྫས་ཚུ་གི་ནུས་ཤུགས་གནས་ཚད་འདི་ འཕྲོ་མཐུད་དེ་རང་མེདཔ་ལས་ ཚད་འཛིན་གྱི་གནོད་པ་ཟེར་མི་ དངོས་གཟུགས་ཀྱི་རིག་ཚོད་ལས་བརྟེན་ཏེ་ ཁ་ཕྱེ་འགྱོཝ་ཨིན། གནད་དོན་འདི་ནང་ འོད་འཕྲོ་བའི་རླབས་ཀྱི་ཐག་ཚད་འདི་ ཚད་གཞིའི་ཚག་ཚུ་གི་སྦོམ་ཆུང་ལུ་རག་ལསཔ་ཨིན། འ་ནི་ཚད་ཀྱི་ཚག་ཚུ་ འོད་ཀྱི་ཐིམ་ཚུགས་པའི་ནུས་པ་མཐོ་དྲགས་དང་ འཕར་ཚད་ལེ་ཤ་ཅིག་བཏོན་ཚུགས་པའི་ལྕོགས་གྲུབ་ དེ་ལས་ ཁ་ཐོག་གི་རྒྱ་ཚད་སྦོམ་ཡོད་མི་ལས་བརྟེན་ཏེ་ བཅོས་མའི་འོད་ཀྱི་སྦྱོར་སྡེབ་ནང་ལུ་ཡང་ ལག་ལེན་འཐབ་བཏུབ།
MOFs དང་ quantum dots གཉིས་ཆ་ར་ Green Science Alliance གི་འོག་ལུ་ མཉམ་སྦྱོར་འབད་ཡོདཔ་ཨིན། ཧེ་མ་ ཁོང་གིས་ བཅོས་མའི་འོད་ཀྱི་སྦྱོར་སྡེབ་ཀྱི་དོན་ལས་ དམིགས་བསལ་གྱི་སྒྱུར་རྫས་ཅིག་སྦེ་ ཕོར་མིག་ཨེ་སིདྲ་བཟོ་ནི་གི་དོན་ལས་ ཨེམ་ཨོ་ཨེཕ་ཀཱོན་ཀྲམ་དྲོཏ་ཀམ་པོ་སིཀྲ་དངོས་པོ་ཚུ་ མཐར་འཁྱོལ་ཅན་ཅིག་སྦེ་ལག་ལེན་འཐབ་ཡོདཔ་ཨིན། ཨིན་རུང་ འ་ནི་བསྒྱུར་རྫས་ཚུ་ ཕྱེམ་ལུ་ཡོདཔ་ལས་ འ་ནི་བསྒྱུར་རྫས་ཕྱེམ་ཚུ་ བྱ་རིམ་རེ་རེ་ནང་ ཚགས་བཤེར་གྱི་ཐོག་ལས་ བསྡུ་དགོཔ་ཨིན། དེ་འབདཝ་ལས་ བྱ་རིམ་འདི་ཚུ་ འཕྲོ་མཐུད་དེ་རང་ མ་འབདཝ་ལས་ བཟོ་གྲྭ་འཕྲུལ་ཁང་ནང་ ལག་ལེན་འཐབ་ནི་ལུ་ ལག་ལེན་འཐབ་ནི་ལུ་ ལཱ་ཁག་བཏངམ་ཨིན་པས།
འདི་གི་ལན་ལུ་ ཀྲེ་ཙུ་རོ་ཀ་ཇི་ནོ་དང་ ཧི་རོ་ཧི་ས་ཨི་ཝ་བ་ཡ་ཤི་ དེ་ལས་ གིརིན་ཚན་རིག་མཐུན་ཚོགས་ལས་འཛིན་གྱི་ དྲོག་ཀྲར་རྱོ་ཧེ་མོ་རི་ཚུ་གིས་ ཁོང་གི་འཕྲུལ་རིག་འདི་ གོང་ཚད་དམའ་བའི་ བགོ་ལ་ཤོག་ལེབ་གུ་ལུ་ བཅོས་མའི་འོད་ཀྱི་སྦྱོར་རྫས་སྒྱུར་རྫས་ཚུ་ འགུལ་མེད་བཟོ་སྟེ་ ཕོར་མིག་ཨེ་སིཌ་བཟོ་བསྐྲུན་གྱི་བྱ་རིམ་གསརཔ་ཅིག་བཟོ་ཡོདཔ་ཨིན། བཟོ་གྲྭའི་ལག་ལེན་ནང་ འཕྲོ་མཐུད་དེ་རང་ ལཱ་འབད་ཚུགས། བཅོས་མའི་འོད་ཀྱི་སྦྱོར་སྡེབ་ཀྱི་འགྱུར་རིམ་འདི་མཇུག་བསྡུ་ཞིནམ་ལས་ ཕོར་མིག་ཨེ་སིཌ་ཡོད་པའི་ཆུ་འདི་ བཏོན་ནི་གི་དོན་ལས་ ཕྱི་ཁར་བཏོན་ཚུགས་ནི་ཨིནམ་དང་ བཅོས་མའི་འོད་ཀྱི་སྦྱོར་སྡེབ་འདི་ འཕྲོ་མཐུད་དེ་རང་ འགོ་བཙུགས་ནི་གི་དོན་ལས་ ཆུ་གསརཔ་འདི་ དམ་སྦྱིས་ནང་ལུ་བླུགས་ཚུགས་ནི་ཨིན་མས།
ཕོར་མིག་ཨེ་སིཌ་གིས་ ཆུ་རླུང་སྣུམ་གྱི་ཚབ་འབད་ཚུགས། འཛམ་གླིང་ནང་ ཆུ་རླུང་མི་སྡེ་ཁྱབ་སྤེལ་འགྱོ་ནི་ལས་ བཀག་ཐབས་འབད་མི་ རྒྱུ་རྐྱེན་གཙོ་བོ་ཅིག་ ཆུ་རླུང་འདི་ འཇིག་རྟེན་ཁམས་ནང་ རྡུལ་ཕྲན་ཆུང་ཤོས་ཅིག་ཨིནམ་ལས་ བསག་བཞག་ནི་ལུ་ ལཱ་ཁག་ཡོདཔ་ལས་ ཆུ་རླུང་བཀག་ཐབས་མཐོ་དྲགས་འབད་མི་ ཆུ་མཛོད་ཁང་ཅིག་ བཟོ་བསྐྲུན་འབད་ནི་ལུ་ ཟད་འགྲོ་སྦོམ་སྦེ་ར་ གནས་ནི་ཨིན་པས། དེ་མ་ཚད་ ཆུ་རླངས་རླངས་རྫས་འདི་ འགས་འགྱོ་སྲིད་ནི་ཨིནམ་ལས་ ཉེན་སྲུང་གི་ཉེན་ཁ་ཡང་ འབྱུང་སྲིད་ནི་ཨིན་མས། ཕོར་མིག་ཨེ་སིཌ་འདི་ ཁུ་བ་ཅིག་ཨིནམ་ལས་ ས་སྣུམ་སྦེ་ བསག་བཞག་ནི་ལུ་ འཇམ་ཏོང་ཏོ་ཨིན། དགོ་པ་ཅིན་ ཕོར་མིག་ཨེ་སིཌ་འདི་ ཆུ་རླུང་བཟོ་བསྐྲུན་འབད་ནི་ལུ་ ལག་ལེན་འཐབ་བཏུབ། དེ་མ་ཚད་ ཕོར་མིག་ཨེ་སིཌ་འདི་ རྫས་སྦྱོར་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ རྒྱུ་ཆ་ངོ་མ་ཅིག་སྦེ་ ལག་ལེན་འཐབ་བཏུབ།
བཅོས་མའི་འོད་ཀྱི་སྦྱོར་སྡེབ་ཀྱི་ ཇོན་ཐངས་འདི་ ད་ལྟོ་ཡང་ དམའ་ཤོས་ཅིག་སྦེ་ར་ཡོདཔ་ཨིན་རུང་ སྔོ་ལྗང་མཚོན་རིག་མཐུན་ཚོགས་ཀྱིས་ བཅོས་མའི་འོད་ཀྱི་སྦྱོར་སྡེབ་ཀྱི་ ལག་ལེན་དངོས་གཞི་གཞི་བཙུགས་འབད་ནི་གི་དོན་ལས་ ཇོན་ཐངས་ཡར་དྲག་བཏང་ནི་གི་དོན་ལས་ འཕྲོ་མཐུད་དེ་རང་ འཐབ་འཛིང་འབད་ནི་ཨིན་མས།